5S UYGULAMASI / ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜM – 2/3

5S NASIL UYGULANIR?

Yazı dizimizin birinci bölümünde size 5S uygulamasının ne olduğunu anlatmıştım. Ne amaçla ve nerelerde kullanılabileceğini açıklamıştım. Yazı dizimizin ikinci bölümünde de size bu işi nasıl yapacağınızı anlatmaya çalışacağım.

1. Seiri (Ayıklama)

Ayıklama, uygun birkaç şekilde yapılabilir. Benim size anlatacağım yöntemde, bölümlerde kullanacağımız malzemeleri üçe ayırırız. Sık kullanılanlar, sık kullanılmayıp birkaç bölüm tarafından kullanılanlar ve tek bir bölüm veya birkaç bölüm tarafından nadiren kullanılanlar diye üç gruba ayırabiliriz. Tabi daha önceden hiç kullanılmayan malzemeleri ATARIZ, SATARIZ, BİR ŞEKİLDE İMHA EDERİZ. Bu ayıklama ve üç gruba ayırma işlemini yaptıktan sonra üç farklı renkte etiket hazırlayıp, bu etiketleri malzemelerimize yapıştırırız. Sık kullanılan malzemeleri, ait olduğu bölümlerin raflarına dizeriz. Bu dizilimi yaparken, çalışanın kullandığı malzemelerin, yapacağı işe göre hemen ulaşabileceği bir yere, kısacası hemen elinin altına yerleştiririz. Çok sık kullanılmayan malzemelerin, kullanacak bütün birimlerin yakınında olacak ortak bir depoda, düzenli bir şekilde tutulması gerekir. Çok nadir kullanılan malzemeler ise genel depoya kaldırılır. Üç farklı kategoriye ayırıp da etiketlediğimiz bu malzemelerin etiketlerinde; malzemenin ismi, yeri, kullanıldığı bölümler gibi bilgiler yazmalıdır. Bütün bu işlemleri yetkililer, operatörleriyle beraber yapmalıdırlar. Her aşamada operatörlerinin fikrini almalıdırlar ama kararı kendileri vermelidirler. Bu işlem bittiğinde, bu adımın uygulandığı bölümün bütün gereksizleri ortadan kaldırılmış olacaktır.

2. Seiton (Düzenleme)

Bu adım daha çok, sık kullanılıp da tezgahımızda yer alan malzemelerle ilgilidir. Düzenleme adımına geçmeden önce mükemmel bir temizlik yapılmalıdır. Tezgahlarımızda kullandığımız malzemeleri öyle bir düzenlemeliyiz ki, operatörümüz ihtiyaç duyduğu malzemeye anında ulaşsın. Her malzemenin kullanım sıklığına göre yerleştirildiği bir yeri olmalıdır. Malzemelerin konulacağı uygun depolar ve raflarımız olmalıdır. Zaten kullandığımız raf veya depolarımız var ve bizim sistemimiz uygun değillerse, uygun olanlarını yaptırmalı veya aldırmalıyız. Daha sonra raf ve depolarımızı da etiketleyerek, içlerinde neler olduğunu belirtiriz. Ve bu etiketlerdeki bilgilere göre, belirli sürelerde raflardaki malzemelerimizin stok bilgisini kaydederiz. Bu sayede, hem malzemelerimizin genel durumlarını, hem de eldeki stok durumlarını takip ederek, eksik malzeme sıkıntısından kurtulmuş oluruz. Bu işlem genel depoya gönderilen malzemeler için de uygulanmalıdır.

3. Seiso (Temizlik)

Temizlik çok önemlidir. Bölümde çalışan herkes, görevi ne olursa olsun, gocunmadan mekanının ve kullandığı makinelerin günlük, haftalık ve aylık temizliklerini yapmalıdır. Çalışılan yer çok kirlenen bir mekansa, kirlilik oluşturan noktalar tespit edilip, bertaraf edilmelidir. Çünkü bu noktalardaki kirlilik çözülmeden, herkesin bölümünü temizlemesi, 5S’in temizlik adımını gerçekleştirmeye yetmeyecektir. Temizliğin bu kadar önemli olmasının sebebi şudur: Kirlilik makinelere nüfus ederek onların bozulmasına yol açar. İnsan sağlığını da olumsuz yönde etkiler. Ayrıca çalışanların ve yöneticilerin dikkatini dağıtarak, verimi düşürür.

4. Seiketsu (Standartlaştırma)

Bu adım; bundan önceki üç adımın devamlılığının, sürekli olarak kontrol edilmesini sağlayan adımdır. Çünkü bu uygulamalar, belirli standartlar getirilerek devam ettirilmezse anında bozulup eski halini alabilir. Bu yüzden sürekli kontrol şarttır.” Yok canım, altı ay işi sağlam tutsak devamı zaten gelir. Artık kontrol edilmeye ihtiyaç duyulmaz.” gibi bir düşünce, yüksek ihtimalle sizi yanıltacaktır.

Kimin nereden, nelerden ve kimlerden sorumlu olduğu, çalışanların nasıl ve ne renk kıyafetler giyecekleri ve hatta önemli veya önemsiz olarak görünen bütün malzemelerin, ne özelliklere sahip olmaları gerektirdiğinin bile bir standardı olmalıdır. Bu standartları karşılamayan el sabunu bile temin edilmemelidir. Standartlaştırmanın son adımı olarak da, bu standartlar belirli yerlere asılarak herkese benimsetilmelidir.

5. Shitsuke (Disiplin)

5S uygulamasını herkesin benimsemesi için çok sert olmayan bir disiplin uygulamak gerekir. Araştırdığım her kaynakta, 5S uygulanmadan öncesine ve sonrasına ait fotoğraflar çekilip, karşılaştırmaların yapıldığını okudum. Biz de böyle bir karşılaştırma yapıp bir fotoğraf panosu hazırlayabiliriz. Bu herkesin farkı görüp, 5S’in çok daha kaliteli bir ortam oluşturduğunu anlamaları, en önemlisi de beğenerek benimsemeleri açısından çok önemlidir.

Ayrıca 5S’i iyi uygulayan bölümlere belirli ödüller verilip, uygulama alanlarınızda güzel bir rekabet ortamı da oluşturulabilirsiniz.

5S uygulamasını anlattığım şekilde uygulayabilirsiniz. Veya uygulama alanlarınızın durumuna göre birkaç şey ekleyebilir ya da çıkartabilirsiniz. Ama sonuç olarak 5S temelde bu şekilde uygulanır.

3.BÖLÜMÜ OKUMAK İÇİN LÜTFEN TIKLAYINIZ!

Kaynak: turgaykayaer.wordpress.com/2015/02/18/5s-neden-onemlidir/
odaendustri.com/2017/01/05/5s-nedir/
odaendustri.com/2017/01/10/5s-uygulamalari-nasil-yapilir/

Bir Yorum

Yorum ekle

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir